سيد محمد جواد ذهنى تهرانى

106

المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)

ناگفته نماند عدم اعتبار شياع در اين باب وقتى است كه در آن حصول علم به خبر را شرط ندانيم چه آنكه در چنين وقتى شياع همچون بيّنه و شاهد بوده كه مجوّز قذف نمىتواند باشد يعنى همانطورى كه اگر دو عادل شهادت دادند كه فلانى مرتكب عمل فحشاء شده به اعتماد شهادتشان نمىتوان وى را قذف كرد و نسبت زنا بوى داد عينا اگر شياع غير علمى به زناى او حاصل باشد مجوّز قذف نمىتوان آن را قرار داد . امّا اگر در شياع حصول علم را شرط ندانستيم بعيد نيست كه به آن بتوان اعتماد نمود چه آنكه در اين فرض شياع همچون مشاهده موجب حصول علم مىباشد . قوله : ليترتّب عليه اللّعان : ضمير در [ عليه ] به قذف مع المعاينة راجع است . قوله : اذ هو شهادة : ضمير [ هو ] به لعان راجعست . قوله : او فى معناها : يعنى يا در معناى شهادت است و در محلّش مقرّر است كه مشهود به لازمست امرى كه شاهد آن را با چشم خود مشاهده كرده است باشد . قوله : فان ذلك : مشاراليه [ ذلك ] شياع و غلبه ظنّى بفعل مىباشد . قوله : لا يجوز الاعتماد عليه : ضمير در [ عليه ] بذلك راجعست . قوله : هذا اذا لم يشترط فى الشّياع : مشار اليه [ هذا ] عدم اعتماد به شياع است . قوله : فانّه حينئذ يكون كالبيّنة : ضمير در [ فانّه ] به شياع راجع بوده و مقصود از [ حينئذ ] حين عدم اشتراط حصول العلم مىباشد .